Ücretsiz araç · giriş gerekmez
Öğrenme Çıktısı Oluşturucu
Bloom taksonomisine uygun, ölçülebilir öğrenme çıktılarını altı adımda yazın. Basamağı seçin, onaylı fiillerden birini alın, konuyu, koşulu ve ölçütü ekleyin; cümle Türkçe söz dizimiyle kurulur ve anında denetlenir.
- Bilişsel, duyuşsal ve psikomotor alan
- Basamağa uygun onaylı fiiller
- Ölçme aracı önerisi
- Yazdıklarınız tarayıcıda kalır
Adımları doldurdukça cümle sağda kurulur ve denetlenir. Hazır çıktıyı kopyalayın ya da listenize ekleyip dersinizin bütün çıktılarını birlikte görün.
Rehber
İyi bir öğrenme çıktısı nasıl yazılır?
- Tek ve ölçülebilir fiilHer çıktı tek bir gözlenebilir davranış anlatır: hesaplar, karşılaştırır, tasarlar. “Bilir, anlar, öğrenir” gibi fiiller sınavda gözlenemez.
- Öğrenci merkezliÇıktı, öğretim elemanının ne anlatacağını değil, dersi tamamlayan öğrencinin ne yapabileceğini söyler.
- Konu açıkFiilin nesnesi belirli olmalı: “verileri” değil, “bir örneklemden elde edilen nicel verileri”.
- Koşul ve ölçütHangi durumda (verilen bir veri setinde, laboratuvar ortamında) ve ne düzeyde (%90 doğrulukla, ölçütlere uygun biçimde) yapılacağı yazılırsa ölçme kolaylaşır.
- Basamak dengesi ve uygun ölçmeBir dersteki çıktılar tek basamakta yığılmamalı. Her basamağın ölçme aracı farklıdır: çoktan seçmeli sorular hatırlamayı, proje ve rubrik ise yaratmayı ölçer.
Örnekler
Zayıf ve güçlü öğrenme çıktıları
| Zayıf | Neden | Güçlü |
|---|---|---|
| İstatistiği bilir. | Fiil gözlenemez; neyin ne kadar bilineceği belli değil. | Verilen bir veri setinde betimsel istatistikleri hesaplar. |
| Araştırma yöntemlerini anlar ve uygular. | İki fiil var; biri gerçekleşip diğeri gerçekleşmezse sonuç belirsiz. | Nitel ve nicel araştırma desenlerini amaç, örneklem ve veri türüne göre karşılaştırır. |
| Öğrencilere veri analizi öğretilir. | Öğretim elemanının yapacağını anlatıyor; öğrencinin sonucu yok. | Bir veri analizinin sonuçlarını tablo ve grafikle raporlar. |
| Etik konusunda farkındalık kazanır. | Farkındalık ölçülemez; koşul ve ölçüt yok. | Verilen bir araştırma önerisindeki etik riskleri kurul ilkelerine göre değerlendirir. |
| Proje yapar. | Konu ve ölçüt belirsiz; basamağı anlaşılmıyor. | Bir yerel sorun için veri toplama aracını geçerlik ölçütlerine uygun biçimde tasarlar. |
Bloom taksonomisi
Basamaklar ve ölçülebilir fiiller
Aşağıdaki fiiller SixBloom DBP Atölyesi fiil sözlüğünün çekirdeğidir. Kurumlar kendi sözlüklerini genişletebilir.
Bilişsel alan Yenilenmiş Bloom (Anderson ve Krathwohl, 2001)
| Basamak | Ne ölçer | Fiiller | Uygun ölçme |
|---|---|---|---|
| B1 Hatırlama Remember | Bilgiyi olduğu gibi geri çağırır. Öğrenci bilgiyi tanır ya da hatırlar; onunla bir işlem yapmaz. | adlandırır, alıntılar, belirtir, bulur, etiketler, eşleştirir, hatırlar, kaydeder, listeler, sayar, seçer, sıralar, tanımlar, tanır, tekrarlar | Çoktan seçmeli, eşleştirme, boşluk doldurma, kısa cevap |
| B2 Anlama Understand | Bilginin anlamını kavrar. Öğrenci bilgiyi kendi ifadesiyle yeniden kurar, örneklendirir, yorumlar. | ayırt eder, açıklar, betimler, dönüştürür, genelleştirir, gösterir, karşılaştırır, kendi cümleleriyle ifade eder, raporlar, sınıflandırır, tahmin eder, yorumlar, çıkarım yapar, örneklendirir, özetler | Kısa yanıtlı ve açık uçlu sorular, kavram haritası |
| B3 Uygulama Apply | Bir yöntemi ya da işlemi bir görevde kullanır: tanıdık bir görevde yürütür (3.1) ya da yeni bir durumda uygular (3.2). Hangisi olduğunu fiil değil görev belirler. | hazırlar, hesaplar, işletir, kullanır, kurar, modeller, programlar, test eder, uyarlar, uygulamalı olarak gösterir, uygular, yürütür, çizer, çözer, ölçer | Problem çözme, uygulama sınavı, laboratuvar, performans görevi |
| B4 Çözümleme Analyze | Bütünü parçalarına ayırır, parçalar arası ilişkiyi kurar. Öğrenci yapıyı görür, örüntüyü ayırt eder. | analiz eder, ayrıştırır, doğrular, farklılaştırır, haritalar, ilişkilendirir, inceler, karşıtlıklarını ortaya koyar, kategorize eder, nedenini belirler, sorgular, teşhis eder, tümdengelim yapar, varsayımları belirler, örgütler | Vaka analizi, veri yorumlama, analitik rapor |
| B5 Değerlendirme Evaluate | Ölçütlere dayalı yargıda bulunur. Öğrenci bir karar verir ve o kararı gerekçelendirir. | argüman geliştirir, denetler, değerlendirir, eleştirir, gerekçelendirir, geçerliğini sınar, puanlar, savunur, sonuç çıkarır, takdir eder, tartışır, tutarlılığını denetler, yargılar, önceliklendirir, önerir | Makale eleştirisi, münazara, rubrikle puanlanan rapor |
| B6 Yaratma Create | Parçaları yeni ve özgün bir bütünde birleştirir. Öğrenci daha önce var olmayan bir şey üretir. | bütünleştirir, geliştirir, hipotez kurar, icat eder, kurgular, oluşturur, optimize eder, planlar, prototip üretir, sentezler, sistem kurar, tasarlar, yeniden yapılandırır, özgün metin yazar, üretir | Proje, tasarım ürünü, portfolyo, araştırma önerisi |
Duyuşsal alan Krathwohl, Bloom ve Masia (1964)
| Basamak | Ne ölçer | Fiiller | Uygun ölçme |
|---|---|---|---|
| B1 Alma Receiving | İlgili bilgi, nesne ya da durumun farkına varır, dikkatini yöneltir. | dikkat eder, dinler, gözlemler, fark eder | Gözlem formu, katılım kaydı |
| B2 Tepkide bulunma Responding | Gönüllü olarak katılır ve tepki verir. | katılır, gönüllü olur, yanıt verir, yardım eder, uyar, işbirliği yapar | Gözlem formu, akran değerlendirme |
| B3 Değer verme Valuing | Bir davranış, düşünce ya da ilkeye değer yükler ve bunu gösterir. | benimser, değer verir, destekler, sorumluluk alır, özen gösterir, savunur | Tutum ölçeği, yansıtıcı yazı, portfolyo |
| B4 Örgütleme Organization | Farklı değerleri karşılaştırır, çatışmaları çözer, kendi değer sistemini kurar. | bütünleştirir, uzlaştırır, düzenler, dengeler, önceliklendirir | Vaka tartışması, yansıtıcı rapor |
| B5 Kişilik hâline getirme Characterization | Değerleri tutarlı biçimde davranışa yansıtır. | tutarlı biçimde uygular, sergiler, örnek olur, etik ilkelere uygun davranır | Uzun süreli gözlem, staj değerlendirmesi, 360 derece geri bildirim |
Psikomotor alan Dave (1970)
| Basamak | Ne ölçer | Fiiller | Uygun ölçme |
|---|---|---|---|
| B1 Taklit Imitation | Gözlediği bir beceriyi yönlendirme altında taklit eder. | taklit eder, yönergeyle yapar, kopyalar, izleyerek uygular | Beceri kontrol listesi |
| B2 Yönergeyle uygulama (manipülasyon) Manipulation | Beceriyi yazılı ya da sözlü yönergeyle bağımsız olarak uygular. | uygular, gerçekleştirir, kurar, monte eder | Uygulama sınavı, gözlem formu |
| B3 Duyarlık Precision | Beceriyi doğru, hızlı ve hatasız uygular. | doğru biçimde uygular, ayarlar, kalibre eder, hatasız gerçekleştirir | Süreli uygulama sınavı, ölçüt tabanlı rubrik |
| B4 Birleştirme (eşgüdüm) Articulation | Birden çok beceriyi uyumlu, tutarlı ve akıcı bir dizi hâlinde birleştirir; gerektiğinde küçük değişikliklerle duruma uyarlar. | uyarlar, koordine eder, değiştirir, bütünleştirerek uygular | Senaryo tabanlı uygulama, OSCE istasyonu |
| B5 Doğallaşma Naturalization | Beceriyi ustalıkla, kendiliğinden ve en az çabayla uygular; hareket otomatikleşmiştir. Bu ustalık özgün yol ve teknik geliştirmeye zemin olur. | özgün teknik geliştirir, tasarlar, yaratır | Uzman gözlemi, gerçek iş ortamında uygulama, özgün ürün |
Sık sorulan sorular
Öğrenme çıktısı hakkında
Öğrenme çıktısı nedir?
Öğrenme çıktısı, bir dersi başarıyla tamamlayan öğrencinin neyi bileceğini, neyi yapabileceğini ya da hangi tutumu göstereceğini gözlenebilir ve ölçülebilir biçimde anlatan cümledir. Ders amacı öğretim elemanının niyetini, öğrenme çıktısı ise öğrencinin ulaşacağı sonucu anlatır.
Bir derste kaç öğrenme çıktısı olmalı?
Çoğu ders için 5 ile 8 çıktı yeterlidir. Daha az çıktı dersin kapsamını karşılamayabilir; daha çok çıktı ise her birinin ayrı ayrı ölçülmesini zorlaştırır. Her çıktı en az bir ölçme aracıyla ölçülmelidir.
Hangi fiiller kullanılmamalı?
Bilir, anlar, öğrenir, kavrar, farkında olur, bilgi sahibi olur gibi fiiller gözlenemez; öğrencinin bunu yapıp yapmadığı sınavla görülemez. Bunların yerine tanımlar, açıklar, hesaplar, karşılaştırır, değerlendirir, tasarlar gibi ölçülebilir fiiller kullanılır.
Bir çıktıda birden çok fiil kullanılabilir mi?
Kullanılmamalıdır. “Açıklar ve uygular” gibi iki fiilli bir çıktıda öğrenci birini yapıp diğerini yapamazsa çıktıya ulaşılıp ulaşılmadığı belirlenemez. Her fiil ayrı bir çıktı olarak yazılır.
Bloom basamağı nasıl seçilir?
Basamak, öğrenciden beklenen zihinsel işleme göre seçilir: bilgiyi hatırlamak (B1), anlamını açıklamak (B2), bir yöntemi uygulamak (B3), parçalarına ayırıp ilişkilendirmek (B4), ölçütlere göre yargılamak (B5) ya da yeni bir ürün ortaya koymak (B6). Lisans derslerinde çıktıların bir bölümü uygulama ve üstü basamaklarda olmalıdır.
Öğrenme çıktısı program çıktılarıyla nasıl ilişkilendirilir?
Her ders çıktısının hangi program çıktısına ne düzeyde katkı verdiği bir matrisle gösterilir (çoğunlukla 0–5 arası). SixBloom DBP Atölyesi bu matrisi, ölçme sonuçlarıyla birlikte program çıktılarına ulaşma oranını hesaplamak için kullanır.
Bu araç verilerimi saklıyor mu?
Hayır. Oluşturucu tamamen tarayıcınızda çalışır; yazdığınız çıktılar sunucuya gönderilmez ve sayfa kapanınca silinir. Bir dersin bütün çıktılarını kaydetmek, ölçme planına bağlamak ve komisyon onayına göndermek için SixBloom DBP Atölyesi kullanılabilir.
Diğer ücretsiz araç: AKTS İş Yükü Hesaplama
Dersin bütün çıktılarını tek yerde yönetin
SixBloom DBP Atölyesi'da çıktılar ölçme planına, AKTS iş yüküne ve program çıktılarına bağlanır; paket Word ve Excel olarak alınır.